Hürmüz’de saklambaç!

ABD ve İran arasında kırılgan ve geleceği belirsiz olan ateşkes devam ederken, Hürmüz Boğazı’nda büyük bir kargaşa yaşanıyor. ABD ve İran arasındaki karışık mesajlar ve atılan adımlar nedeniyle bir açılan, bir kapanan boğazda yaşanan karmaşa dün doruğa ulaştı. İran, Hürmüz’de bulunan üç kargo gemisine saldırı düzenlerken, bunların ikisine el koyduğunu açıkladı.

İran Devrim Muhafızları Ordusu, “deniz güvenliğini tehlikeye atan” iki yabancı geminin ele geçirilerek İran kıyılarına yönlendirildiğini duyurdu. Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri Komutanlığı tarafından yapılan yazılı açıklamada, “Gerekli izinleri olmadan ve navigasyon sistemlerini manipüle ederek deniz güvenliğini tehlikeye atan” “MSC-Francesca” ve “Epaminodes” adlı iki gemiye müdahale edildiği belirtildi. Açıklamada, “MSC-Francesca” gemisi “İsrail ile bağlantılı” olarak tanımlandı.

İkisi kurtuldu

İran’ın hedef aldığı üç gemiden ikisinin, dünyanın en büyük nakliye şirketi MSC’ye ait bir konvoyun parçası olduğu öğrenildi. Hürmüz Boğazı’nın Cuma günü kısa süreliğine açılması sonrası bu gemilerin geçiş için bir fırsat yakaladıkları ve harekete geçtikleri tahmin ediliyor. Dört geminin transponder’larını kapatarak geçiş yaptığı, ancak bunlardan ikisinin İran tarafından fark edildiği öne sürülüyor. Nitekim firmanın diğer iki gemisinin Hürmüz’ü geçmeyi başardıkları görülüyor.

Öte yandan İran bağlantılı bazı tankerlerin de, ABD’nin Hürmüz Boğazı’nda İran limanlarına giriş ve çıkış yapan gemilere yönelik deniz ablukasını aştığı öne sürüldü. Financial Times gazetesinin haberinde, ABD’nin deniz ablukasını başlatmasından bu yana, İran ile bağlantılı en az 34 tankerin Körfez’e giriş ya da çıkış yapmayı başardığı belirtildi.

Trump ‘3-5 gün süre verdi’

ABD Başkanı Donald Trump’ın, ABD/İsrail-İran Savaşı’nda uzatılan geçici ateşkese yönelik İran’a “tutarlı bir karşı teklif etrafında birleşmeleri için 3 ya da 5 gün tanıdığı” iddia edildi. Axios’un konuya yakın kaynaklara dayandırdığı haberine göre “Trump, İranlıların işlerini yoluna koymaları için 3 ila 5 gün daha ateşkes süresi tanımaya hazır”.Beyaz Saray ise söz konusu iddiayı yalanlarken,Trump’ın İran’dan bir öneri alınması için kesin bir son tarih belirlemediğini bildirdi. Bu arada Trump, İran ile barış müzakerelerinin yeniden başlaması konusunda cuma gününe kadar olumlu gelişmelerin yaşanabileceğini açıkladı. New York Post’a konuşan Trump, sürecin olumlu yönde değişme ihtimali konusunda kısaca “Mümkün” ifadesini kullandı.

Öte yandan Trump’ın, İran’da savaşı sona erdirebilecek ve nükleer programına yönelik müzakereleri yürütebilecek “otorite sahibi kişilerin var olmayabileceğini” düşündüğü ifade ediliyor.İran’ın yeni lideri Mücteba Hamaney’in “neredeyse hiç iletişim kurmadığını” savunan yetkili, “İran’da müzakereciler ve ordu arasında bir kopukluk olduğunu gördük. Her iki taraf da ‘yanıt vermeyen’ dini lidere ulaşamıyor” dedi.

ABD’den ‘abluka kalkabilir’ sinyali

Pakistan’da yeni görüşmelerin olup olmayacağıyla ilgili belirsizlik sürüyor. İran’ın Birleşmiş Milletler Daimi Temsilcisi Emir Said İravani, ABD’nin “deniz ablukasını” durdurmaya hazır olduğuna dair işaret aldıklarını ve ABD’nin ablukayı sona erdirmesi halinde bir sonraki görüşme turunun Pakistan’da yapılabileceğini belirtti. ABD’nin ateşkes anlaşmasını ihlal ettiğini dile getiren İravani, “Biz onlara ablukayı kaldırmaları gerektiğini söyledik. Onlardan ablukayı durduracaklarına dair işaret aldık. Böylece İslamabad’da ikinci tur müzakereler gerçekleşebilir” dedi.

Kripto karşılığı geçiş hakkı!

Hürmüz’de mahsur kalan bazı gemilerle dolandırıcıların iletişime geçtiği iddia ediliyor. BBC’nin haberine göre gemi sahiplerine kripto para karşılığı güvenli geçiş hakkı sağlanması teklif ediliyor. Bu gemilerden en az birinin teklifi kabul ederek yola çıktığı ancak daha sonra İran ordusu tarafından saldırıya uğradığı öne sürülüyor. Söz konusu geminin sahibi Sanmar Group ise iddiayı yalanladı.

SAVAŞ GÜNLÜĞÜ

Irak’la‘milis’gerilimi

ABD ile Irak arasında yaşanan gerilim, artıyor. “The Wall Street Journal” gazetesinin haberine göre Washington, İran destekli milislere karşı somut ve sert adımlar atması için Irak’a yönelik baskıyı artırırken, Irak’ın petrol gelirlerinden elde ettiği fonlar kapsamında Bağdat’a gönderilecek 500 milyon doları bloke etti. Washington, ayrıca, Irak’la yürütülen bazı terörle mücadele ve askeri eğitim programlarının finansmanını da askıya aldı. ABD, Bağdat’tan, İran’a yakın silahlı grupların tasfiye edilmesini istiyor.

‘Amerika mühimmatı tüketiyor’

ABD ordusunun, İran’a saldırılarla başlayan savaşta füze stoklarını büyük ölçüde tükettiğiiddia edildi. CNN televizyonunun, bilgi sahibi 3 kaynakve uzmanlara dayandırdığı haberine göre, gelecek birkaç yılda Çin gibi bir güçle olası çatışmada ABD’nin “mühimmatının tükenebileceği” öne sürüldü. Habere göre, savaşın son 7 haftasında ABD ordusunun hassas saldırı füze stokunun yüzde 45’i, THAAD füze savunma envanterininyarısı ve patriot hava savunma stokunun yarısı tükendi. Ordu ayrıca, Tomahawk stokunun yaklaşık yüzde 30’unuda bitirdi.

ABD’den vatandaşlarına: İran ve Lübnan’dan ayrılın

ABD Dışişleri Bakanlığı, İran hava sahasının kısmen açılarak uçuşların yeniden başlaması üzerine İran’daki vatandaşlarına ülkeden ayrılma çağrısında bulundu. Beyrut’taki ABD Büyükelçiliği de Lübnan’daki ABD vatandaşlarına güvenlik durumunun hızla değişebileceği uyarısında bulunarak, ticari uçuş seçenekleri mevcutken ülkeden ayrılmalarını tavsiye etti.

İsrail teklifi reddedildi

Avrupa Birliği (AB) dışişleri bakanları, İrlanda, İspanya ve Slovenya’nın sunduğu, İsrail ile ortaklık anlaşmasının askıya alınmasına yönelik teklifi “yeterli destek bulamadığı”gerekçesiyle reddetti. AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, toplantı sonrası yaptığı açıklamada, anlaşmanın kısmen askıya alınmasına yönelik önerinin gündemde kalmaya devam ettiğini ancak üye ülkelerin pozisyon değiştirmesi gerektiğini söyledi.